
دامەزرێنەر و شوێنەوارناس
لانا حەداد
دامەزرێنەری مێزۆپۆتامیا تووریزم، پێش هەموو شتێک شوێنەوارناسێکە کە زیاتر لە 15 ساڵە لە بواری میراتی کولتووریدا کار دەکات.
لانا لە هەولێر لەدایک بووە و لە منداڵیدا لە دەیەی 1990ـدا لەگەڵ خێزانەکەی ئەو وڵاتەی جێهێشت کە جەنگ وێرانی کردبوو، و لە ئەڵمانیا گەورە بوو. لەوێ شوێنەوارناسیی ڕۆژهەڵاتی نزیکی کۆنی لە زانکۆی گۆتەی فرانکفۆرت خوێند، و پیشەکەی لە ڕێگەی پڕۆژەی جۆراوجۆری میراتەوە بنیات نا، لە هەڵکۆڵینەوە بۆ نۆژەنکردنەوە و بەڵگەدارکردن تا ئامادەکردنی پێشانگا.
بە درێژایی ساڵان، چەندین وتاری ئەکادیمیی بڵاوکردووەتەوە و بەهۆی کارەکانییەوە لە شوێنەوارناسی، میراتی کولتووری و مێژووی مێزۆپۆتامیا لە چەندین دەزگای ڕاگەیاندندا دەرکەوتووە.
بەڵام دوای ساڵانێک کارکردن لەگەڵ ڕابردوو، هەستی کرد هێشتا شتێک کەمە. پاراستنی میراتی کولتووری تەنها پاراستنی شوێن، شتومەک و بیناکان نییە. بەڵکو دروستکردنی پەیوەندییە لە نێوان خەڵک و ئەو شوێنانەی لێیانەوە هاتوون.
ئەزموونی خۆی لە گەورەبوون لە نێوان عێراق و ئەڵمانیادا ئەم تێڕوانینەی دروست کرد. لانا کە لە منداڵیدا نیشتمانەکەی جێهێشت و دواتر وەک شوێنەوارناسێک گەڕایەوە، لەو پەیوەندییە بەهێزە تێدەگات کە خەڵک دەتوانن لەگەڵ شوێنێکدا هەیانبێت، تەنانەت ئەگەر لێی دوور خرابنەوە.
ئەو گەشتیاری وەک دەرفەتێک دەبینێت بۆ دروستکردنی پرد لە نێوان خەڵک، کولتوور و نەوەکاندا، و بۆ ئەوەی مێژووی مێزۆپۆتامیا لە ئێستادا مانادار بکات.
ئەمە لە دڵی مێزۆپۆتامیا تووریزمدایە. لانا لە ڕێگەی گەشتەکانییەوە بە پەرۆشەوە مێژوو و شوێنەوارە دەوڵەمەندەکانی ناوچەکە دەگێڕێتەوە و لە هەمان کاتدا بە دیمەنی سروشت، کۆمەڵگا و چیرۆکەکانی ئەمڕۆوە دەیانبەستێتەوە.
یەکێک لە نزیکترین بابەتەکان لە دڵی، پێکەوەژیانی ئایین، زمان و کۆمەڵگا جیاوازەکانە لە سەرانسەری مێزۆپۆتامیادا. بە بەستنەوەی چیرۆکەکانیان بە شوێنەوار و مێژووی ناوچەکەوە، هیوادارە وێنە باوەکان بشکێنێت و خەڵک هان بدات ئەوە بدۆزنەوە کە بەیەکەوەیان دەبەستێتەوە.
ئەمەش تەنها بۆ سەردانکەرانی بیانی نییە. لەبەر ئەمە بۆ ئەو گرنگ بوو کە مێزۆپۆتامیا تووریزم نەک تەنها خزمەتی گەشتیارانی بیانی بکات، بەڵکو خزمەتی کۆمەڵگای ناوخۆییش بکات. هەندێک لە بە ماناترین پەیوەندییەکان ئەو کاتە دروست دەبن کە خەڵکی ناوخۆیی بە پاشخانی جیاوازەوە لە گەشتەکانی کۆتایی هەفتەماندا یەکتر دەبینن، پێکەوە ڕێپێوان دەکەن، خواردن بەش دەکەن، چیرۆک ئاڵوگۆڕ دەکەن و ناوچەکەی خۆیان لە تێڕوانینێکی جیاوازەوە دەدۆزنەوە.
بۆ لانا، گەشتیاری لە باشترین شێوەیدا ئەمەیە: نەک تەنها پیشاندانی شوێنێک بە خەڵک، بەڵکو دروستکردنی پەیوەندی لە نێوان خەڵک و خاکەکە، مێژووەکەی و یەکتریدا.




